Tôi có quá khắt khe với con?

Chị Hạnh Dung kính mến,

Em đang stress thật sự. Con trai em năm nay 13 tuổi, nghỉ hè được mấy tuần rồi nhưng ngày nào cũng chỉ quanh quẩn điện thoại, iPad, YouTube. Sáng thì con ngủ tới trưa, gọi dậy ăn sáng không được, em đành bỏ đó mà đi làm, nếu không sẽ ầm ĩ nhà cửa. Cả ngày con chỉ chơi game, tối khuya vẫn chơi.

Em cố gắng sắp xếp cho con học thêm, đọc sách, chơi thể thao nhưng hễ nhắc tới là con cau có, gắt gỏng hoặc cãi lại. Em không muốn biến kỳ nghỉ hè thành cuộc chiến nhưng nếu cứ để vậy thì cả ngày con chẳng làm gì ngoài cắm đầu vào màn hình, rồi chừng vào năm học làm sao thay đổi thói quen sinh hoạt.

Em nên làm sao để vừa giữ nền nếp cho con vừa êm ấm trong nhà? Bởi em mà quát lên thì chồng em sẽ làm lớn chuyện, không còn thời gian nghỉ ngơi sau khi đi làm về. Có phải em quá khắt khe? Cháu vốn là học sinh xuất sắc nhiều năm nên rất ỷ lại.

Hoàng Yến

Ảnh minh họa: Internet

Em Hoàng Yến thân mến,

Nỗi lo về những ngày hè của con hoàn toàn không phải là chuyện riêng của gia đình em. Trẻ em ngày nay cứ 10 cháu thì hết 7-8 "gắn bó" mật thiết với điện thoại, iPad... có khi còn hơn cả với cha mẹ, anh em, bạn bè. Những ngày hè với nhiều trẻ đúng là khoảng thời gian "tuyệt vời" để dành hết tâm trí sức lực cho những "người bạn" này.

Hầu hết các bậc cha mẹ đều hiểu rõ tác hại của việc con cái ôm điện thoại, máy tính, rời xa cuộc sống thực và bạn bè thực. Cho nên không thể gọi nỗi lo và cuộc đấu tranh của em là khắt khe. Em chỉ đang làm điều bất kỳ người mẹ nào có trách nhiệm đều làm: cố gắng giữ cho con một nền nếp tối thiểu, để không “thả trôi” con mình vào thế giới ảo.

Nuôi dạy con ở tuổi mới lớn không dễ dàng, nhất là trong một mùa hè dài mà mỗi ngày như một bản lặp lại những bừa bộn, tiếng cãi vã và cảm giác bất lực của cha mẹ. Con em đang ở độ tuổi mà với nhiều bậc cha mẹ là khó khăn và mệt mỏi nhất.

Tuổi 13 là tuổi "lưng chừng" - không còn là trẻ con nhưng cũng chưa đủ hiểu biết và bản lĩnh để được xem là người lớn. Trẻ độ tuổi này thường rất nhạy cảm, thích khẳng định bản thân nhưng lại thiếu khả năng tự kiểm soát. Vì thế, khi bị cấm đoán, dạy dỗ, yêu cầu làm những điều không muốn, các em dễ cáu gắt, trì hoãn, chống đối.

Mệnh lệnh hay ép buộc sẽ dẫn đến những phản ứng tiêu cực và kỳ nghỉ hè sẽ thành cuộc chiến. Cho nên, cách tốt nhất vẫn là quan tâm, trò chuyện, giúp trẻ tự nhận ra điều mình nên làm một cách tự nguyện.

Hãy thử trò chuyện với con, nghe con kể vì sao con thích điện thoại, máy tính đến vậy; điều gì thu hút con trong thế giới ảo và những trò game... Những cuộc trò chuyện đó có thể cho em hiểu thế giới của con thiếu điều gì và em cần bổ sung cho con những gì.

Không mệnh lệnh mà nhẹ nhàng: “Ôm máy lâu vậy sẽ mỏi mắt và chóng mặt, con có muốn điều gì hay ho để thay đổi không?”. Hãy kể cho con về những ngày hè thú vị em hay những trẻ em khác từng có và khuyến khích con tự tìm ra những hoạt động thể chất, nghệ thuật con muốn khám phá trong thời gian nghỉ hè. Hãy thử trao cho con quyền được quyết định lịch sinh hoạt của mình, thay vì áp đặt.

Vợ chồng em hãy cùng con bàn bạc về những thỏa thuận theo cách: nếu con dậy trước 9g sáng và hoàn thành việc nhà ba mẹ giao thì được 1 giờ dùng máy tính buổi chiều. Một ly trà sữa, một bữa gà rán, một món đồ chơi thú vị... cũng nên được đổi bằng những nỗ lực của con.

Em sẽ không thể giúp con "cai" điện thoại, máy tính nếu chính em và chồng cũng ôm máy tính suốt ngày. Hãy rủ con đi bộ, đạp xe, đi bơi... vào những ngày cuối tuần. Hãy cùng con xem phim hay đọc sách để có thể trò chuyện về nghệ thuật, cuộc sống... Đừng gồng gánh một mình, hãy lôi cuốn chồng vào những hoạt động vui vẻ cùng con.

Không thể để con cắm mặt vào màn hình điện thoại, máy tính nhưng cũng đừng quá căng thẳng khiến con có cảm giác như sống trong trại huấn luyện. Cố gắng hiểu và chấp nhận những niềm vui của con, từ đó khéo léo điều chỉnh, bổ sung những hoạt động bổ ích. Hy vọng mẹ con em sẽ có một mùa hè đầy ý nghĩa.

Hạnh Dung

Chia sẻ tâm tư cùng chị Hạnh Dung của Báo Phụ nữ, mời bạn gửi câu hỏi trực tiếp trong khung “Chat với Hạnh Dung” dưới đây, hoặc gửi về email: hanhdung@baophunu.org.vn