Nếu đi tự túc, du khách đến Sri Lanka thường được khuyến cáo mua vé của nguyên cụm Tam giác văn hóa có đến 5 di tích được UNESCO vinh danh Di sản thế giới, để đỡ tốn kém và sắp xếp thời gian tham quan cho thuận tiện.
Riêng tôi, ban đầu chỉ nghĩ sẽ đến Sigiraya để chiêm ngưỡng hòn Đá Sư Tử cổ xưa nổi tiếng và các đền đài xưa cũ; nhưng khi đối diện với những nhan sắc ngàn năm vẫn còn rạng ngời, tôi đã loanh quanh mãi chẳng muốn rời đi.
 |
| Con đường dốc men theo vách đá rêu phong khá thi vị |
Nổi tiếng với cái tên Đá Sư Tử (tiếng bản địa là Sigiriya) nhưng miền đất xưa cổ này không phải chỉ có mỗi hòn đá khổng lồ cao hơn 200m, sừng sững rất lạ giữa đồng bằng phẳng phiu, mà còn có nhiều công trình kiến trúc chung quanh.
Từ thế kỷ III trước Công nguyên đến thế kỷ V Tây lịch, trên ngọn núi đá sa thạch ở đây vốn có nhiều thiền viện, chùa chiền Phật giáo. Đến năm 477 vua Kasyapa I dời đô từ kinh thành Anuradhapura về vùng này thì pháo đài và cung điện được xây dựng hoành tráng trên đá núi; nhà cửa, vườn tược cũng mọc lên ở vùng đất bên dưới, quanh Đá Sư Tử.
 |
| Cặp móng vuốt khổng lồ ngay chân Sigiriya, nguồn gốc của cái tên Đá Sư Tử |
Những công trình thời vua Kasyapa I còn lưu dấu rất nhiều tại Sigiriya, dù ông đã tử trận năm 495, kinh đô cũng được dời về lại Anuradhapura ngay trong năm đó. Sigiriya được giao cho những vị tăng sư Phật giáo và rơi vào hoang phế từ thế kỷ XIV; mãi đến cuối thế kỷ XIX mới được “phát hiện” và chỉ thật sự được khai quật, trùng tu từ năm 1982.
 |
| Dấu tích cung điện đá còn lại trên đỉnh Sigiriya |
Tuy nhiên, nếu chỉ có những thạch tự, tượng đá hơn ngàn năm tuổi thì Sigiriya cũng tương tự khá nhiều vùng di sản khác trên đảo quốc này.
Điểm độc đáo nhất của nơi này, theo tôi, là những bích họa gần 1.500 tuổi nhưng vẫn rực rỡ sắc màu. Nơi này có bức tranh đá được xem là một trong những bức lớn nhất thế giới vì được thể hiện gần như trên toàn bộ vách Tây của núi đá Sigiriya, là những bích họa dài 140m, cao 40m.
 |
| Giữa đồng bằng miền trung Sri Lanka, Đá Sư Tử Sigiriya nhô lên lạ lẫm. Dưới đất là những hồ nước, vườn thượng uyển... cung điện, pháo đài nằm trên cao Sigiriya |
Lạ là dù đón nắng chiều gay gắt của miền đất nắng lắm mưa nhiều, nhưng các bức tranh vẫn giữ được sắc màu rực rỡ. Kỹ thuật vẽ và chất liệu cũng khác hẳn những tranh vẽ ở đất nước này cả trước và sau thời kỳ đó.
 |
| Những người đẹp ngàn năm vẫn đẹp ở Sigiriya |
Đặc biệt, tranh không kể những câu chuyện Phật giáo như thường thấy, mà vẽ các phụ nữ xinh đẹp. Dù vẫn chưa xác định đây là những phi tần mỹ nữ hay các nàng Apsara kinh điển nhưng nét vẽ phồn thực đã hút hồn bao du khách. Hơn 500 chân dung, mỗi người một vẻ không trùng lặp, không xiêm y lượt là, những mỹ nhân ngàn năm tuổi đẹp rạng ngời bằng chính sức hấp dẫn tự nhiên của đàn bà.
Trần Thái Hoãn